Baza wiedzy

Tynki gipsowe zimą - Roboty budowlane w sam raz na chłodną porę

Większość firm wykonawczych działających na rynku stara się tak zarządzać i organizować sobie pracę, aby rozmaite roboty budowlane można było wykonywać przez okrągły rok. Chodzi oto, aby na budowach wykluczyć sezonowość martwe okresy wykonawcze, w czasie których bywa ograniczane zatrudnienie, a stałych pracowników wysyła się na urlopy bezpłatne.

Gdy terminy gonią...

Na pewno wiosna i lato oraz wczesna jesień są okresami najbardziej wzmożonej i intensywnej pracy na budowach. Ale dla budowlańców ciągle zagadkowym okresem jest każdego roku okres późnej jesieni i zimy. Jednak inwestor nigdy nie zakłada przerwy w realizacji inwestycji w tym zazwyczaj zimnym czasie. Dla niego z pewnością ważne są, oprócz względów biznesowych, również wysoka jakość i estetyka wykonywanych prac oraz dotrzymywanie terminów ustalonych w harmonogramie. Jak powszechnie wiemy, czas to pieniądz, i inwestor będzie zadowolony jeśli terminy poszczególnych prac nie przewlekają się, szczególnie jeśli wykonawcy udaje się wyprzedzić harmonogram prac o kilkanaście dni czy kilka tygodni. Na polskich budowach tak się zdarza coraz częściej, a miarą wartości każdej firmy wykonawczej staje się często powtarzane pytanie, czy inwestycja została zrealizowana w ustalonym terminie i przy założonym budżecie? Zostawmy tym razem finanse, a porozmawiajmy o organizacji i technice, które dobrze prowadzone potrafią w dużej mierze te finanse znacznie poprawić.

...a zima jest tuż tuż.

Powoli nadchodzi zima. Nawet przy najlepszych prognozach, najdalej późną jesienią powinniśmy już zakończyć na budowie wszystkie prace konstrukcyjne, kubaturowe i doprowadzić dany obiekt do stanu surowego zamkniętego. Byłoby ideałem, gdybyśmy mogli wykonać również przynajmniej część instalacji wewnętrznych, w tym najważniejszą dla nadchodzącego okresu - instalację grzewczą. Dla wykonawcy ważne jest, aby w okresie mrozów wewnątrz budynku było ciepło przynajmniej kilka stopni powyżej 0°C, a wówczas nie martwi się on prognozami, tylko spokojnie realizuje czasochłonny cykl kolejnych prac wykończeniowych wewnątrz budynku. Tylko czasem pracownicy, przewietrzając pomieszczenie, wyglądają przez okno, jak szaleje zima - ona ma też swoje prawa. Taka sytuacja jest idealna - wszystkim tego życzę. Ale na wielu mniejszych i większych budowlach instalacji jeszcze nie ma, a zima tuż-tuż i terminy zakończenia inwestycji coraz bliżej, coraz bardziej gonią. I co, nie ma rady, zimno wkoło, ale trzeba nadal intensywnie pracować. Pracownicy się cieszą, że nie muszą zimą żyć na „garnuszku żony", ale pracują na budowie, realizując wewnątrz budynku kolejne technologiczne prace wykończeniowe, które dają nam coraz więcej estetycznych doznań.

Tynkować zimą, czy nie?

No więc co? Robimy doraźne tymczasowe ogrzewanie i w pierwszej kolejności kończymy wszystkie instalacje wewnętrzne, nawet gdy nie będzie jeszcze możliwości podłączenia ich do sieci.
Następnie przychodzi pora na tynkowanie sufitów i ścian. Tradycyjne tynki cementowo-wapienne w większości pracowni projektowych i na większości budów są już trwałym przeżytkiem (no może jeszcze trochę w piwnicach, garażach, pralniach). Tymczasem zaczynają królować doskonałe tynki gipsowe wykonywane przy użyciu agregatu tynkarskiego. Jak by nie było, są to prace mokre czyli z udziałem wody do przygotowania zaprawy, również Środków do gruntowania podłoża, które zawierają wodę -czyli ma co zamarzać. A więc tynkować zimą czy nie? Tak! Tynkować, ale z pełną świadomością, że są pewne warunki i ograniczenia, które jeżeli spełnimy to bez żadnego ryzyka mamy pracę całą zimę nie tylko na tynki, ale i dalsze kolejne mokre prace wykończeniowe, jak wylewki samopoziomujące, malowanie itd.

Wygrzać przed rozpoczęciem

Prace w technologiach gipsowych -jak większość prac budowlanych, w których używana jest woda wymagają dodatnich temperatur. Przy wykonywaniu mokrych tynków gipsowych temperatury nie mogą spadać poniżej 5°C. Dotyczy to nie tylko temperatury w przewidzianym do tynkowania po- mieszczeniu, ale też podłoża, które zamierzamy tynkować. Podłoże absolutnie nie może być wychłodzone i zamarznięte. Jeśli w nocy na dworze będzie mróz (np. -20°C), a do pomieszczenia wstawimy nagrzewnicę elektryczną dopiero rano (aby nie zmarzły nam ręce) i tak nie warto rozpoczynać tynkowania. Szkoda zdrowia i materiału, gdyż nawet jeżeli te tynki „zmęczymy" (bo w takich warunkach nie jest to łatwa praca), to prawdopodobnie ich jakość będzie dla inwestora co najmniej dyskusyjna, a na wiosnę z pewnością będziemy je zbierać w pokruszonych kawałach z posadzki, oby nie ze Świeżo położonego już dywanu. Przed planowanym wykonywaniem tynków gipsowych pomieszczenie powinno być co najmniej kilka dni wygrzewane i równocześnie okresowo wietrzone. Dla nowych Świeżych murów zaleca się nawet 3-4 tygodnie.

Nagrzewnica, a nie koksiaki.

Ważną sprawą dla dobrej przyczepności tynków do podłoża i ich trwałości jest również to, aby ta dodatnia temperatura nie była niższa również w okresie dojrzewania i wysychania tynków. Jeżeli nie mamy stałego ogrzewania, to najbardziej wskazane jest tymczasowe ogrzewanie elektryczne (nagrzewnica), bez zbyt dużego nadmuchu. Po pierwszej dobie od momentu wykonania tynków potrzebne jest również okresowe przewietrzanie i odpowiednia wentylacja, która zapewni szybkie wyschnięcie mokrego tynku jeszcze przed dużymi mrozami. Ze względów bezpieczeństwa pracowników oraz niekorzystnego oddziaływania na zaprawy gipsowe nie zaleca się używania do nagrzewania pomieszczeń nagrzewnic gazowych, olejowych czy tzw. koksiaków.
Z przykrością musimy wkalkulować dodatkowe koszty nie tylko zakupu nagrzewnicy elektrycznej (a najlepiej dla dobrej organizacji 2-3 sztuk), ale i kosztów zużytej energii do ogrzewania. Przyjmując moc nagrzewnicy ok. 5 kW przy całodobowej pracy i przeliczając to na Średnie ceny energii elektrycznej (uwzględniając regiony, strefy i rodzaj energii) należy wkalkulować dodatkowy koszt energii na ogrzewanie 20-25 zł/dobę dla jednej nagrzewnicy. Myślę, że nie jest to dużo, wobec czekających nas wysokich kar umownych za niedotrzymanie terminu zakończenia prac.

Nie pracujmy po omacku.

Tynki gipsowe nadają nową jakość naszych Ścian i sufitów, dlatego ważne jest również, aby oprócz nagrzewnicy przygotować sobie odpowiednie oświetlenie w tynkowanych pomieszczeniach. Kiedy na dworze jest na ogół mglisto i szaro, nie możemy wykonywać tynków po omacku w półmroku, musimy dobrze wizualnie oceniać i solidnie kontrolować po- szczególne etapy procesu technologicznego wykonywania tynków gipsowych. Starajmy się zatem zasadnicze prace tynkarskie wykonywać w miarę możliwości przy Świetle dziennym, a tylko dodatkowo wspomagać się oświetleniem sztucznym.
Musimy pamiętać też, że zgodnie z prawami fizyki przy obniżonych (ale dodatnich) temperaturach dla większości zapraw gipsowych wydłuża się nieco czas wiązania-twardnienia zaprawy gipsowej, jak również czas wysychania. Dlatego musimy dokonać drobnej korekty procesu technologicznego wykonywania tynków gipsowych.

Tynki gipsowe i ich zalety.

Mokre tynki gipsowe to nowoczesny materiał wykończeniowy, który wzorem innych przodujących krajów z zachodu Europy na stałe zadomowił się na naszych budowach. Tynki gipsowe produkowane są przez DOLINĘ NIDY z najwyższej jakości czystego ekologicznie gipsu naturalnego pozyskiwanego z kopalni odkrywkowej. Zostały one wzbogacone o wypełniacze mineralne i komponenty modyfikujące nowej generacji, które eksponują pożądane cechy jakościowe i poprawiają strukturę, urabialność i plastyczność zaprawy. To właśnie ich doskonałe walory techniczne, użytkowe i ekonomiczne przemawiają za tym, że coraz więcej inwestorów decyduje się na tynki gipsowe.
Tynki gipsowe wykonywane są z fabrycznie przygotowanych gotowych mieszanek za pomocą agregatu tynkarskiego. DOLINA NIDY oferuje zautomatyzowanego zakładu produkty nowej generacji do wykonywania wewnętrznych tynków gipsowych z użyciem agregatu tynkarskiego pod nazwą Tynk Gipsowy Maszynowy ALFA, BETA i ZETA.  Niepodważalnymi  zaletami w maszynowej technologii kładzenia tynków gipsowych jest:

• mechanizacja prac tynkarskich - nakładanie tynku za pomocą agregatu tynkarskiego, np. Tempo,
• duża wydajność - przy stosunkowo małym nakładzie robocizny duża wydajność materiału i brygady tynkarskiej, Średnio 150 m2 w ciągu dnia,
• idealna gładź - możliwość otrzymania powierzchni idealnie równej i gładkiej (niewymagającej dodatkowego szpachlowania), nadającej się pod  
  każdy rodzaj techniki wykończeniowej,
• dobra izolacyjność cieplna i akustyczna,
• przyjazny mikroklimat-wytwarzanie przez naturalny tynk gipsowy specyficznego mikroklimatu w pomieszczeniu, przyjaznego człowiekowi,
• szeroki zakres stosowania i stosunkowo niskie ceny.

Dodatkowo uruchomiono również produkcję tynków ręcznych o nazwie Tynk Gipsowy Ręczny GAMMA. Wszystkie rodzaje tynków gwarantują całkowite zaspokojenie potrzeb inwestorów i wykonawców na współczesnych budowach.
 

Technologia tynkowania.

Tynki gipsowe wykonywane na mokro można stosować właściwie w każdym typie budownictwa na ścianach i sufitach, gdzie wilgotność względna nie przekracza 70%. Przy odpowiednim zabezpieczeniu tynku (np. Środkami hydrofobowymi lub glazurą) tynki gipsowe możemy położyć również w pomieszczeniach o podwyższonej okresowo wilgotności. Tynki gipsowe stosujemy wewnątrz pomieszczeń na podłożach z cegły ceramicznej, wapienno piaskowej, z betonu zwykłego, ciężkiego i komórkowego oraz płyt wiórowo-cementowych.
W przypadku stosowania tynków na beton gładki, przed wykonaniem należy podłoże - niezależnie od wyczyszczenia i odtłuszczenia - „uszorstwić" przez zagruntowanie go preparatem gruntującym Inter-Grunt. Jest to szczególnie ważne przy tynkowaniu gładkich betonowych sufitów. Natomiast przy podłożach bardzo chłonnych, takich jak beton komórkowy, oraz nierównomiernie chłonnych, jak cegła, należy je zagruntować jednym z preparatów gruntujących Euro-Grunt. Nie zaleca się wykonywania tynku na podłożach drewnianych, metalowych i z tworzyw sztucznych.
Przygotowanie podłoża to bardzo ważna czynność, którą należy wykonać z całą starannością. Do wykonywania tynków przystępujemy po wyschnięciu Ścian i sufitów, tak aby wilgotność ich nie przekraczała 2-3%. Podłoże powinno być oczyszczone z brudu, kurzu, tłuszczów oraz pozbawione wybrzuszeń i wypukłości. Metalowe elementy należy zabezpieczyć antykorozyjnie, np. poprzez pomalowanie farbą antykorozyjną. Na połączeniach dwóch rodzajów materiału trzeba przykleić pas siatki nylonowej o szerokości 30 cm i oczkach 5x5 mm. Siatkę należy również zastosować przy wypełnianiu bruzd instalacyjnych zaprawą pod przewody elektryczne. Okna zabezpieczamy folią, ościeżnice drzwiowe taśmą malarską, a puszki i gniazdka chronimy zatyczkami, styropianem lub papierem. Przed rozpoczęciem tynkowania naklejamy również na naroża -w celu wzmocnienia - ocynkowane narożniki siateczkowe.


 

Tynkowanie agregatem.

Do tynkowania przystępujemy po zakończeniu wszelkich prac instalacyjnych, gdy zamontowane są już typowe ościeżnice drzwiowe i okna, a temperatura pomieszczeń nie spada poniżej 5°C. Gipsową zaprawę tynkarską do mechanicznego natrysku uzyskujemy poprzez zmieszanie fabrycznie przygotowanego tynku gipsowego maszynowego z odpowiednią ilością wody w agregacie tynkarskim. Tynki kładziemy, zaczynając od sufitu i przechodząc dalej do ścian. Praca nie jest zbyt skomplikowana, ale wymaga wiedzy, praktyki, zdyscyplinowania i tzw. kultury technicznej. Dlatego też DOLINA NIDY prowadzi bezpłatne szkolenia teoretyczne i praktyczne w zakresie wykonywania tynków gipsowych. Nasi fachowcy służą poradą pod numerem infolinii 801-101-507.
 

Tynkowanie ręczne.

DOLINA NIDY rozpoczęła również produkcję gipsów tynkarskich przeznaczonych do ręcznego tynkowania przy zastosowaniu prostych narzędzi tynkarskich. Tynk Gipsowy Ręczny GAMMA przeznaczony do tynkowania ścian i sufitów. Gipsy te mają zastosowanie do wykonywania prac tynkarskich i renowacyjnych domowym sposobem na niewielkich powierzchniach, takich jak małe kory- tarze, łazienki, lub pomieszczenia, gdzie nie można wstawić agregatu lub brakuje odpowiedniego zasilania elektrycznego.
Stosowane są również do wykańczania powierzchni przy wymianie okien i ościeżnic w remontowanych pomieszczeniach
Wykonywanie tynków gipsowych ręcznie technologicznie jest praktycznie takie samo, jak przy tynkach maszynowych, przy pomocy takich samych narzędzi. Różnica polega tylko na ręcznym przygotowaniu porcji zaprawy w elastycznym pojemniku (kastra) przy pomocy wiertarki z mieszadłem i ręcznym narzucaniu przy pomocy kielni na podłoże. Organizacyjnie praca wygląda tylko trochę inaczej. Wskazane jest również zamocowanie listew prowadzących i podzielenie powierzchni na niewielkie pola technologiczne.

Prace wykończeniowe.

W zależności od warunków pogodowych tynki z gipsu tynkarskiego wysychają 7-14 dni. W okresie obniżonych temperatur i podwyższonej wilgotności czas ten ulega wydłużeniu. W czasie wysychania tynków w pomieszczeniach należy zapewnić odpowiednią wentylację, ale trzeba unikać przeciągów. Aby tynki malować, wilgotność ich nie może przekraczać 1 %. Do malowania możemy stosować farby klejowe, emulsyjne, olejne, tapety natryskowe. Nie zaleca się malowania wapiennego. Tynki gipsowe, na które będzie nakładana glazura, zacieramy bez ostatecznej obróbki gładzącej (zostawiamy po gąbce). Przed nałożeniem płytek ceramicznych należy zagruntować je np. preparatem gruntującym Inter-Grunt.
A zatem nie ma przeszkód, aby tynki gipsowe wykonać w okresie, kiedy na zewnątrz są już nie tylko chłody, ale nawet mrozy. Należy jednak zadbać o właściwe warunki wewnątrz pomieszczeń na przestrzeni całego cyklu technologicznego, od przygotowania zaprawy aż do całkowitego wyschnięcia tynku.